Açıklama

Cehmiyye ve Eş’arîyye’ye Reddiye

el kerci

vahdet yayınları

Cehmiyye ve Eş’arîyye, Allah Teâlâ’nın sıfatları konusunda Kitap ve Sünnet’ten uzaklaşarak aklı esas alan bâtıl mezheplerdendir. Cehmiyye, Allah’ın sıfatlarını toptan inkâr etmiş, O’nu yalnızca zât olarak tanımlamış ve bu şekilde Allah’ı âdeta yokluğa indirgemiştir.

Eş’arîyye ise bazı sıfatları kabul etmekle birlikte, Allah’ın eli, yüzü, istivâsı gibi birçok sıfatını te’vil etmiş, bu konuda selef-i sâlihînin yolundan ayrılmıştır. Te’vil yoluyla Allah’ın kelamı mecazlara kurban edilmiştir. Hâlbuki Ehl-i Sünnet, Allah Teâlâ’yı zatında, sıfatlarında ve fiillerinde Kur’an ve sahih sünnet doğrultusunda tanır.

Kur’an-ı Kerîm, Allah’ın “Semî’” ve “Basîr” (işiten ve gören) olduğunu bildirmiştir. Bu sıfatlar, mahlûkata benzetilmeden ve inkâr edilmeden kabul edilmelidir. Aksi hâlde kişi ya teşbih ya da ta’tîl sapkınlığına düşer. Cehmiyye ta’tîle, Eş’arîyye ise te’vile sapmıştır.

Sonuç olarak, Allah’ın sıfatları konusunda itikadımız, sahabe ve tâbiînin yolu üzere olmalıdır. Allah’ı, Kitap ve Sünnet’te bildirildiği şekilde, te’vil etmeden, temsil etmeden, inkâr etmeden tanımak Ehl-i Sünnet ve’l-Cemâat yoludur.